Live op je mobiel: een moord

Een van de grootste ontwikkelingen in de media is dat andere partijen dan traditionele publicaties st
Ernst-Jan Pfauth
Live op je mobiel: een moord
Door Ernst-Jan Pfauth • Editie #42
Een van de grootste ontwikkelingen in de media is dat andere partijen dan traditionele publicaties steeds meer verantwoordelijk zijn voor onze nieuws- en entertainmentvoorziening. 
Vorige week besprak ik twee oorzaken daarvan: Facebook geeft in de Newsfeed steeds vaker de voorkeur aan berichten van vrienden en familie in plaats van media. En door de toegankelijkheid van content op bijvoorbeeld Snapchat, consumeren we daar meer van dan van bijvoorbeeld een mooie documentaire van de VPRO.
Een van de gevolgen daarvan is dat er geen klassieke gatekeepers meer zijn. En dan kan het zomaar gebeuren dat een moord of ander geweld live op je telefoon wordt uitgezonden. Over die belangrijke ontwikkeling wil ik het deze week hebben.

Een still van de video, met Diamond Reynolds in beeld.
Directe aanleiding vormt natuurlijk de video van de Amerikaanse vrouw Diamond Reynolds. Zij werd afgelopen woensdag aangehouden door de politie voor een kapot achterlicht. Toen haar vriend zijn portemonnee wilde pakken, schoot de agent op hem. 
Enkele ogenblikken nadat dit gebeurde, opende Reynolds Facebook Live om te filmen.
Ze doet bijzonder rustig verslag, terwijl haar vierjarige dochter zat op de achterbank. “You shot four bullets into him, sir”. 
Haar vriend gaat ondertussen langzaam dood.
Ik heb de video na dertig seconden uitgezet, en had er natuurlijk nooit naar moeten kijken. Het was te intiem, te rauw, te afschuwelijk.
En voor mij waren het nog volslagen wildvreemden.
Als een Facebook-vriend live uitzendt, krijg je direct een melding. 
‘Diamond Reynolds is live now’
Stel je voor dat je als vriend of familielid zo'n melding ontvangt, klikt, en ziet hoe iemand waar je van houdt zich op dat moment in een afschuwelijke situatie bevindt.
Op het netwerk waar foto’s van borsten verboden zijn, kun je wel live naar een moord op een vriend kijken.
Filmen als je iets ergs ziet
Toen er vorig jaar een man geliquideerd werd in mijn straat, twitterde ik daar - strak van de adrenaline en de schrik - direct over.
Die neiging hebben wel meer mensen, meldde Het Parool afgelopen week:
Screenshot van het Parool.
Als we iets opzienbarends meemaken, willen we daar anderen getuige van maken. De middelen die we daarvoor tot onze beschikking hebben, worden alleen maar beter. Toen ik op de video van Reynolds klikte, verwachtte ik een korrelige, schokkerige weergave van politiegeweld - zoals de video uit Baton Rouge een dag eerder. In plaats daarvan kreeg ik een haarscherp beeld in selfie-perspectief.
Het Facebook-profiel van Reynolds, met alleen maar gezellige video's, tot de laatste.
Reynolds zei achteraf te hebben gefilmd om politiegeweld aan de kaak te stellen.
“I didn’t do it for pity. I didn’t do it for fame. I did it so that the world knows these police aren’t here to protect and serve us.”
Het is ook opvallend hoe ze rustig in het begin verslag doet. Alsof ze op dat moment écht bezig is met de wereld te laten weten wat er gebeurt.
Dat doel heeft ze bereikt. Meer dan vijf miljoen mensen bekeken de video. Haar gouverneur noemde het racisme en duizenden mensen zijn de straat op gegaan om vreedzaam te protesteren. 
In juni van dit jaar vermoordde een Franse terrorist een politiekoppel en zond live uit van de plaats delict. Ook in de VS gebruikten misdadigers tools als Periscope en Facebook Live. 
Dit is een overmijdelijke consequentie en Facebook werkt nu aan manieren om geweld zo snel mogelijk te verwijderen. De middelen tot nu toe:
  1. Gebruikers maken melding van geweld. Een team houdt deze meldingen 24 uur per dag in de gaten. 
  2. Facebook wil kunstmatige intelligentie gebruiken om geweld te herkennen, zodat er ook ingegrepen kan worden vóór de video een groot publiek bereikt
Het verwijderen van videos van misdadigers lijkt me redelijk straightforward. Maar filmpjes als die van Reynolds zijn ingewikkelder. Daar hebben gebruikers ongetwijfeld ook over geklaagd. Sterker nog, de video is een uur offline geweest. Volgens Facebook door een ‘technische fout’. Daarna verscheen de video weer met als eerste frame een waarschuwing voor de nietsvermoedende kijker.
In de community standards zegt Facebook dat het alleen geweld verwijdert als er sprake is van verheerlijking of sadisme.  
Toch lijkt me een filmpje als dat van Reynolds in schril contrast staan met de ‘family friendly’-omgeving die Facebook ambieert te zijn. In 2014 moest een actiegroep notabene maanden campagnevoeren om het bedrijf zo ver te krijgen foto’s van borstvoeding niet meer te verwijderen. Als tepels al ingewikkeld zijn, dan moet een moord helemaal hard aankomen bij Facebook. 
Nu het door tools als Facebook Live, Snapchat en Periscope steeds normaler wordt om gedurende dag korte impressies van je leven online te zetten, is het onvermijdelijk dat daar ook vaker filmpjes van tragische gebeurtenissen tussenzitten. In dit artikel van The New York Times staat een indrukwekkende opsomming van live uitgezonden geweld.
(Op Snapchat verdween content standaard na 24 uur. Vanaf aankomende maand kun je het bewaren en opnieuw delen.)
Dat maakt sociale media steeds minder een goed nieuws-show, maar een meer realistische en dus hardere weergave van het leven.
Dat is niet per se goed voor de zaken. Geweld en ongelukken vormen niet echt een lekker umfelt voor advertenties. Ik vraag me af hoe Facebook met deze nieuwe en zware verantwoordelijkheid zal omgaan.
Dat was ’m voor deze week, met een hartelijke groet,

Ernst-Jan Pfauth
Hoe vond je deze editie?
Ernst-Jan Pfauth
Elke zaterdagmorgen stuur ik je De Medianieuwsbrief, met de interessantste artikelen over innovatie in de media.
Gemaakt door Ernst-Jan Pfauth met Revue. Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier. Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.